Διαχωρισμός φύλλου στα Betta

Τα Betta splendens, σήμερα, έχουν συνήθως σχετικά έντονες διαφορές ανάμεσα στα δύο φύλλλα (αρσενικό και θηλυκό). Ας να δούμε ποιες είναι αυτές οι διαφορές:

Vail tail ζευγάρι

Crown tail ζευγάρι

Delta tail ζευγάρι

Τα αρσενικά Betta, όταν πρόκειται για ψάρια με μακριά ουρά όπως είναι τα Vailtail, τα Crowntail, Delta ή τα Halfmoon) έχουν μακριά και μεγάλη ουρά που ξεπερνάει την ουρά ενός θηλυκού 2 με 3 φορές.
Τα θηλυκά έχουν πάντα κοντή ουρά, ανάλογα με την μετάλλαξη της φόρμας η ουρά μπορεί να αλλάζει σε σχήμα. Την πιο μεγάλη (μακριά) ουρά στα θηλυκά έχουν τα ψάρια τύπου Vailtail όταν φτάνουν σε μεγάλο μέγεθος.

Γενικά στα ψάρια με μακριά ουρά συνήθως δεν είναι δύσκολο να ξεχωρίσει έναν αρσενικό λόγο των μεγάλων πτερυγίων του. Πολύ πιο δύσκολο όμως είναι να γίνει αναγνώριση φύλου στα ψάρια με κοντή ουρά  όπως τα Plakat ειδικά όταν είναι νεαρά σε ηλικία και δεν έχουν φτάσει στο πλήρες μέγεθός τους.

Halfmoon plakat ζευγάρι

Μια διαφορά που αφορά τα πτερύγια των ψαριών είναι η διαφορά στο πλάτος και μάκρος των κοιλιακών πτερυγίων. Στα αρσενικά, κοιλιακά πτερύγια, είναι συνήθως πιο μακριά και πιο πλατιά, ενώ στα θηλυκά είναι πιο κοντά και πιο λεπτά.

Άλλο ένα σημαντικό στοιχείο είναι ότι τα θηλυκά όταν είναι έτοιμα για αναπαραγωγή συνήθως εμφανίζουν κάθετες γραμμές στο σώμα τους (όχι οριζόντιες, αλλά κάθετες). Συνήθως οι γραμμές αυτές εμφανίζονται σε 5 – 10 δευτερόλεπτα μετά που το θηλυκό βλέπει κοντά του έναν αρσενικό, μπορεί όμως  και να υπάρχουν σχεδόν σε μόνιμη βάση σε κάποια θηλυκά. Αυτή συνήθως είναι ένδειξη ότι το θηλυκό είναι έτοιμο για ζευγάρωμα. Τα ανοικτόχρωμα είτε παρδαλά θηλυκά ψάρια (koi, marble, grizzle) δεν εμφανίζουν συνήθως τέτοιες γραμμές (δεν είναι μάλλον ορατά σε ανοικτόχρωμο ή παρδαλό σώμα).

Μια πολύ βασική διαφορά είναι η ύπαρξη στα θηλυκά ψάρια της ωοτόκου κύστης ή ωοαποθετήρα (ovipositor) – μιας μικρής λευκής μπαλίτσας σε μέγεθος αυγού (μονομάχου, όχι κότας)  που βρίσκετε πίσω από τα κοιλιακά πτερύγια. Συνήθως εμφανίζεται σε ψάρια ηλικίας 2-3 μηνών ανάλογα με την ανάπτυξή του. Αρσενικά ψάρια δεν έχουν ωοτόκο.

Ένα από τα χαρακτηριστικά των αρσενικών ψαριών είναι η υπερβολική τους επιθετικότητα. Κατά κανόνα τα αρσενικά Betta είναι πιο επιθετικά από τα θηλυκά. Για το λόγο αυτό είναι δυνατή η κράτηση αρκετών θηλυκών μαζί σε ένα ενυδρείο, ενώ αρσενικών κατά κανόνα οχι. Βεβαίως υπάρχουν και εξαιρέσεις αλλά θα αναφερθούμε σε αυτό αργότερα.

Τα ψάρια όταν κάνουν επίθεση ανοίγουν τα βράγχια, τεντώνουν τα πτερύγια τους και την βραγχιακή μεμβράνη (Μούσι) τους, για να φαίνονται μεγαλύτερα. Με τον τρόπο αυτό τα ψάρια προειδοποιούν τον αντίπαλο ότι ακολουθεί επίθεση, οπότε πρέπει να φύγει τώρα πριν είναι αργά.

Επίσης το ίδιο κάνουν όταν θέλουν για να προσελκύσουν κοντά τους το θηλυκό. Ανοίγουν την βραγχιακή μεμβράνη τους και τεντώνουν όλα τα πτερύγια και γίνονται πολύ μεγαλύτερα σε μέγεθος. Με τον τρόπο αυτό δείχνουν και όλη την ομορφιά τους. Η συμπεριφορά αυτή ονομάζεται Flaring. Flaring κάνουν επίσης και τα θηλυκά ψάρια αλλά όχι τόσο έντονο και τόσο μεγάλο. Επίσης η βραγχιακή μεμβράνη των θηλυκών είναι πιο μικρή.

Η αναγνώριση  του φύλλου είναι δυσκολότερη σε ψάρια με κοντές ουρές όπως η μετάλλαξη Πλακάτ και οι συνδυασμοί άλλων μεταλλάξεων όπως στο HMPK.

Εκτός από τα όλα που είπαμε πιο πάνω μια από της διαφορές είναι στο εδρικό τους πτερύγιο. Τα αρσενικά έχουν τριγωνικό εδρικό πτερύγιο με μια λοξή γραμμή τελειώματος και μυτερή άκρη που συνήθως ξεπερνάει το κάτω άκρο της ουράς.

Το εδρικό πτερύγιο τον θηλυκών είναι πιο ομοιόμορφο και συνήθως πάει οριζόντια παράλληλα με το σώμα, ή μπορεί να έχει μια μικρή τριγωνική κλίση. Όμως η μυτερή άκρη του πτερυγίου δεν ξεπερνάει συνήθως κατά πολύ το κάτω άκρο της ουράς.

Όταν το ψάρι έχει πάρει το τελικό του μέγεθος ο διαχωρισμός φύλου γίνεται πιο εύκολα, αφού  φαίνεται το μέγεθος της ουράς και των άλλων πτερυγίων. Στα νεαρά ψάρια ο διαχωρισμός φύλου είναι δύσκολος γιατί ενώ φαίνονται όλα πλακάτ μέσα σε 2 μήνες μπορεί να αποκτήσουν μεγάλες και μακρές ουρές.

Βεβαίως πρέπει να έχουμε υπόψιν μας ότι υπάρχουν ψάρια που δεν είναι ποιοτικά καθώς είναι υβρίδια και ΔΕΝ φέρνουν τα χαρακτηριστικά κάποιας καθαρής μεταλλάξης-ράτσας. Μπορεί το ψάρι να είναι φαινοτυπικά Πλακάτ αλλά όμως φέρει για παράδειγμα γονίδια από Δέλτα, οπότε ουσιαστικά είναι περισσότερο Δέλτα παρά Πλακάτ (ή κάτι ενδιάμεσο). Οπότε στα ψάρια που ΔΕΝ αντιστοιχούν στα γνωστά πρότυπα, εμφανίζονται καμιά φορά περίεργες παραλλαγές.

Πρέπει να κάνουμε προσπάθεια να διατηρούμε και να αναπαράγουμε (εμφανισιακά τουλάχιστον) μόνο καθαρές μεταλλάξεις με σωστά σχήματα επιλέγοντάς σωστά ζευγάρια με ψάρια που ταιριάζουν (από την ίδια μετάλλαξη).

Δυστυχώς, στο κόσμο των σύγχρονων Betta, τα χαρακτηριστικά τύπου όπου το μεγαλύτερο σε μέγεθος είναι το αρσενικό και το μικρότερο είναι το θηλυκό, δεν ισχύουν. Όπως δεν ισχύει και το ότι αρσενικό έχει πιο έντονο χρώμα και το θηλυκό πιο θαμπό.

Μην ανησυχείτε αν κάνετε λάθη. Μέχρι και οι έμπειροι εκτροφείς συχνά μπερδεύουν τα ψάρια ειδικά στην νεαρή ηλικία.

 

Εδώ θα βρείτε μερικά παραδείγματα θηλυκών Betta

Εδώ θα βρείτε μερικά παραδείγματα Αρσενικών Betta

Και ένα μυστικό. Πολύ συχνά στα pet shop της Ελλάδας μπορείτε να
αγοράσετε αρκετά συμπαθητικά Plakat αρσενικά Betta στα ενυδρεία που
πουλάνε τα θηλυκά ψαρια. Ρίξτε μια ματια και θα μείνετε έκπληκτοι.